Het Goddeloze Monster, De Ronde en een kakkende dwerg jawel

'Zo doe je dat dus', zegt de Gladde Zakenman tegen de Grote Schrijver die zich zelden laat zien, maar die er altijd lijkt te zijn. Of die er altijd is. 
'Omdat je verdomme bang bent om je eigen mening te geven over de dingen of je eigen kleine kantjes prijs te geven, ga je ons gebruiken en leg je ons woorden in de mond. Je gebruikt mij als een spreekpop, net zoals je De Oude Knorpot, die verzuurde kankeraar, gebruikt en Boerken, die schijnbaar simpele ziel en De Droeve Dichter, dieneeuwig kwijnende zielige triestigaard en De Scheve Schilder, die een soort mislukte zondagsschilder is en die je vergeet woorden in de mond te leggen. En je denkt de baas te zijn en ons te kunnen leiden. Je zet ons in situaties en bedenkt dan hoe we zouden reageren, je schrijft neer wat je denkt dat er dan gebeuren gaat en je stuurt hier en daar bij en maakt het scenario. En ineens ontsnappen we aan je en gaan wij, uw willoze personages een eigen leven leiden en je schrikt ervan en je stopt met schrijven en denkt ons zo weer aan banden te leggen.'

Er valt een stilte.

'Soit', zegt de Gladde Zakenman, 'ik zal mijn rol wel opnemen en zeggen wat ik te zeggen hebt, of ben jij het die spreken wil en leg je gewoon jouw woorden in mijn mond?
Weet je, het kan me niet schelen.  Ooit heb jij je druk gemaakt over de hype die 'De Ronde' heette. Terecht. 
Die televisiereeks had ongetwijfeld zijn goede kanten, maar ik vond ook dat de bevriende kwaliteitspers opvallend positief was en de kwaliteit van wat we te slikken kregen als kijker zwaar bleef overwaarderen. Het scenario was compleet niet in tune met de toon en die toon was compleet niet in lijn met het erg ongelijke acteerwerk en met de beeldvorming die ook niet consistent was en die, net als het scenario en de toon en het acteerwerk, alle kanten opfladderde. Het ding kon me niet pakken en ik denk niet dat het iemand pakte. Je schreef er over en er kwamen zeer giftige reacties binnen met daarbij  zelfs heel directe persoonlijke aanvallen. En je schrok. Ja toch? En nu wil je je even druk maken over 'Het Goddelijke Monster', dat in diezelfde pers nog voor er een minuut op tv was gekomen, al tot een meesterwerk was verheven, terwijl in de realiteit in de kleine zaaltjes achter beduimelde cafeetjes van het Vlaamse amateurtoneel, waar je op ongemakkelijke keukenstoelen moet zitten kijken en in de pauzes moet vechten aan de toog om een lauwe pint bier zonder kraag schuim, beter en beklijvender acteerwerk te zien krijgt dan in die draak van een televisieserie. In de diepe jaren 60 was dit al slechte tv geweest. Alweer omdat het scenario rammelt, omdat het acteerwerk van een aantal sleutelfiguren ondermaats is, omdat er constant gezocht word naar de juiste tonaliteit op alle vlakken, omdat er geen eenheid is, geen visie.  Je wil je druk maken, maar liefst niet al te direct...

Je wil De Oude Knorpot opvoeren. Ja toch? Omdat die in de tropenjaren echt in de wereld heeft vertoeft die de schrijver en de scenarist en de regisseur zo graag zouden kennen, maar die ze slechts kunnen beschrijven hebben, gevoed door de weinige elementen die ze echt kennen en gedreven door wilde fantasmen over hoe het is, in die wereld van de 'De Schrijvers'.  De Oude Knorpot kent die wereld door en door, want hij heeft er in vertoefd, 6 jaar lang, en kan maar een ding zeggen: het lijkt in niets op het geschetste beeld. Een regendruppel en de Eifeltoren lijken meer op elkaar dan de personages in Het Goddelijke Monster en de echte 'De Schrijver's.  In de trilogie van de verdienstelijke Sinneklase schrijver TL doet dat er weinig toe. Ik heb me met enig plezier door de drie romans gewerkt, en zelfs De Oude Knorpot heeft niet lopen zeiken dat het op geen kloten trok, als gewoonlijk als hij een Vlaamse roman leest die niet van Boon is of Elsschot. 
Maar op tv is het hilarisch slecht, belachelijk, bekrompen en vooral: totaal niet pakkend. Het is niet triest, het is niet ironisch, het is niet cynisch, het is geen komedie, geen drama, het is geen realisme, geen naturalisme, geen ... 

Het is zelfs niet een beetje van dat alles, het is niets van dat alles. 

Het is niets. In het allerbeste geval is het een geweldige persiflage van een hoogkwalitatieve televisiereeks, maar zelfs daarvoor is wat we te slikken krijgen niet goed  genoeg. En Humo, tegenwoordig zo onafhankelijk als een pasgeboren baby, en zo vrank en vrij als een mishandelde puppy, dat ons vooraf moest doen geloven dat dit de serie van de twintigste en de eenentwintigste eeuw en alle eeuwen daarvoor en daarna was, (of was dat 'De Ronde'?) piept niet. Natuurlijk niet. En met deze verkrachting van het woord 'onafhankelijk' vervalt alle geloofwaardigheid van alles wat ze beoordelen of veroordelen. Zien die heren dat dan niet?'

De Gladde haalt adem en wacht even.

'O ironie, dat zij die De Ronde maakten ook zij zijn die daarna dezelfde Ronde, de echte dan, kapot maakten. Wij, die zowel de hype 'De Ronde' moesten ondergaan en niet mochten protesteren, want dan ben je een cultuurbarbaar, en die daarna mochten vernemen dat de ziel van de echte Ronde verkocht werd, mogen ons voelen als een omhooggevallen handelsvertegenwoordiger die in een hoerenkot langs de steenweg op een bed gaat liggen, vrijwillig de handen en boven het hoofd legt en de voeten tegen het voeteinde en die dan door dat een vernuftig ingenieus systeem van plots omhoog en omlaag reikende lakens en kussenslopen vastgegrepen wordt, ineens, en die dan in het gezicht gescheten wordt door een kale dwerg en daana wordt toegesproken langs de intercom door een lelijke kalende man met een rosse lange baard en een lelijk accent en die pas vrij gelaten wordt las hij voortaan goede doelen zal steunen en die op diezelfde dag toevallig iemand ontmoet die ooit hetzelfde is tegengekomen. 

Tsja, ik weet dat dat beeld een tikkeltje vergezocht is.  O ja, nu ik dat zo zeg... Het is een van de minst absurde scenes en scenariowendingen in De Ronde, dat is waar. En dus is dit kwaliteit. Goed gedaan schrijverke!'

Alweer hapt de Gladde om adem en hij voelt zich zurig als De Oude Knorpot. 

'Hoe eindigde De Ronde ook alweer? Meteen antwoorden graag!'

Koken op tv

Kijken naar de tien-kleine-negertjes reality soap-kookprogramma's op televisie is stom en onnozel. Het is zoals staren op een iPod zonder oortjes en toch een oordeel vellen over de kwaliteit van de muziek. Je ziet de cover en je ziet het aantal minuten dat verstreken is, maar je hoort de muziek niet.
Ik zie groenten en patatten en vlees die op een bord liggen, al dan niet kunstig gestapeld of uitgesmeerd. Ik hoor termen die me niet echt het water in mond laten vloeien, als zalfjes en zestes en mizenplas,...Ik zie stress en angst. Maar proeven of het lekker is, harmonieus en in evenwicht, fris, speels, kruidig of zwaar,... Dat kan niet. Ik ruik de gerechten zelfs niet. Ik zie ze. Redelijk.


Maar daarover gaat dit soort programma's niet, natuurlijk. Jaloezie, afgunst, vriendschappen, onzekerheden, zelfzekerheid, overschatting, faalangsten, alle factoren van het menselijke bestaan passeren aan ons oog.



Een van de personages is de chef, en die mag vertellen wat hij wenst. Een chef spreekt niemand tegen. Een chef krijgt een voor mij, als leek, totaal onbegrijpelijk absoluut respect. En rond die chef dartelen de tien kleine negertjes. En dan negen, en dan acht, en dan nog zeven, enzo verder, want de chef mag ze eerst verbaal afmaken om ze daarna een voor een van het scherm te verbannen tot er een overblijft, die dan de winnaar is. Hoera. Wij raden waarom. Zijn of haar gerechtjes waren het lekkerste zeker? We hebben er het raden naar. De chef wikt en beschikt.

En ik. Ik zet de televisie uit.

De Ronde was weer spannend.

Op het gevaar af om te worden afgeslacht door de meute, die wordt opgejaagd en geleid door zij die de hype maken, voeden en bewaken, ga ik me toch nog eens laten gaan over 'De Ronde'. Het was een geweldig idee dat heeft geleid tot een geweldig experiment. Trial and error. Het televisieprobeersel had wel wat.

Mijn oneindige eerlijkheid gebied me toe te geven dat ondanks het feit dat ik na de eerste uitkeek naar de volgende,'want dan zou er toch wat gebeuren, niet?', ik na die tweede aflevering het zootje kotsbeu was. Ik zag slecht acteerwerk,met vooral veel wisselingen in toonzetting, ik zag gemaakt slordig camera werk en ik zag veel verhaallijnen, waarvan weinige me konden boeien. Het enige wat ik wilde weten was hoe ze in elkaar zouden haken en of dat verrassend zou zijn. En diezelfde absolute eerlijkheid gebied me evenzeer toe te geven dat ik ben blijven kijken. Ik kan de reden van mijn fascinatie niet duiden. Ik kon als kind ook al uren naar de aquarium staren. Hopend op...iets.

En gisteren was het dan zover: tadatatatatata! De groote finale. Het groote spectakel. Het langverwachte einde waarin alle verhaalijnen elkaar zouden ontmoeten en de groote raadselen zich zouden onthullen aan ons, argeloze kijkers.
Tom Boonen moest lossen op de muur. Daarna reed hij zich de krampen in de kuiten, maar Fabian De Sterke won de koers. Hij toonde een geluksbrenger en de regiekamer toonde de slowmotion ervan. Het was geweldig. Ik zou het nooit zo mooi hebben bedacht. Schitterend bedacht. Schitterend uitgeschreven.
Tussendoor kregen we een vage les xenofobie te verwerken, iets met een grasmachien, denk ik, we zagen we niet hoe de lelijke rosse met zijn baard niet kan liegen en we hoorden een schot, we we zagen mensen de Vip binnenwandelen en hoe een dwerg lag in een bed lag te slapen. Iemand hield een pleidooi voor het goede doel, en bestelde een pintje, een flik met een baard kon de ware dader van een vluchtmisdrijf vatten omdat hij op televisie zijn ex zien staan had langs het parcours, die lesbisch was geworden, maar ook weer niet en die daarna met haar auto tegen die van de lelijke rosse moest rijden en tegen de auto van Lasse uit die andere verhaallijn tot stilstand moest komen waarop het personage met zijn kikkerkop en het open gehemelte iets brabbelde en de lelijke rosse in het hospitaal terecht kwam waar zijn twee vrienden waarvan 1 een stand-up komiek en de andere in een cactus heeft gebeten waar ze de Duitse vader van het aangereden meisje ontmoeten omdat ze geen kleingeld hebben waarna de lelijke rosse met zijn baard alles opbiecht aan die andere met zijn baard, die flik is en die daarna wil wegrijden met de stand-up comedian en klootzak op de achterbank en dan telefoneert met zijn ex ex die aan hetzelfde hospitaal staat hoera. Zoiets.

Maar het verloop van de koers was uitermate boeiend. Eerlijk is eerlijk. En de scène met het huilende kusmeisje greep me zeer aan. Ik had een krop in de keel. U toch ook?

Het fenomeen De Ronde, een bekeerling bekent.

Ik heb gisteren niet naar de Ronde gekeken, lieve heren van de mediaffia die woestijnvis-humo heet, omdat ik geen zin had te kijken en dan zuur te worden en ervover te moeten schrijven. Naar de echte ronde van Vlaanderen kijk ik ongetwijfeld wel. Geboeid. Want spannend. En met een duidelijke verhaallijn: de renners vertrekken en rijden zo snel ze kunnen naar de eindmeet en hij die deze als eerste bereikt, die wint en oogst eer en glorie een eeuwige roem en geld en prestige. In de tocht naar de streep gebeurt een en ander, maar de tijd staat strak vooruit en de personages gaan allemaal dezlfde richting uit. Simpel. Spannend. Mooi.

Over het vehikel dat uw tijd steelt op zondagavond en binnen een aantal maanden beroep zal doen op uw portemonnee, omdat de dvd's voor een prikje bij Humo zullen zitten, wil ik niet meer schrijven.

Natuurlijk zal u deze dvd bij humo kunnen kopen. Dat valt te voorspellen. Als dit eens zo sympathieke blad mooi en lovend schrijft over Vlaamse producties en vooral als ze gemaakt worden door de vriendjes van het huis, of vooral als er gezamelijke zakelijke belangen spelen, dan mag u er gif op innemen: Humo looft en mag binnen een paar maand lekker cashen.

Onafhankelijk weekblad. Jaja. Interviews met acteurs, regisseur, componist, scenarist, wc madam? Paar maandjes wachten en de dvd is de uwe. Voor een prikje. Bij Humo.

Rundskop. Wedden? De Ronde. Wedden?

Begrijp me niet verkeerd. Ik vind dat niet erg hoor. Maar doe dan niet alsof, heren.

Voor de goede orde, bovendien: ik vind De Ronde eigenlijk best te verteren hoor. En eigenlijk razend
knap in elkaar gedraaid. Niet altijd even goed gemaakt en geacteerd, maar best uniek. Voor de goede orde: ik speel graag woestijnviskritikaster, omdat iemand het moet doen.

Er zouden veel meer gewaagde nieuwe tv moeten gemaakt worden, zoals de heren die zich aan De Ronde wagen die durven te doen. En Humo zou af en toe gewoon fairder moeten berichten over zijn onbeschaamd commerciële vriendjespolitiek, dan zou ik me minder moeten ergeren.

U leest het goed. Ik kan ook mild zijn. Bijzonder zelfs. En lovend. Ik vind De Ronde nu al het televisiemoment van 2011. Echt.

En nu ga ik slapen.

Over de Ronde en pseudo-intellectueel klootjesvolk

Beste lezer daar aan de andere zijde van het schrijven, het lezen dus, ik richt me direct tot u en zeg u, omdat ik beleefd ben en vooral omdat ik u niet ken, per definitie, want lezers en schrijver kennen elkaar niet, vanwege de afstand in tijd en ruimte die absoluut is en goed. Wie elkaar niet kent, kan beter afstand houden en de u-vorm hanteren. Ik richt me tot u, niet om een of andere bijzondere reden.

Ik schrijf terwijl op de achtergrond de lijnen van de flutvhaaltjes van De Ronde, het groote vlaamsche spectakel op de nationale zender van de mannen woestijnvis, in elkaar geweven worden met de sierlijkheid van een kreupele balletdanseres met reuma en een totaal gebrek aan talent. Ik hoor bekende Vlamingen acteren op het nivo van de dagelijkse soaps en telenovella's de de Vlaamse zenders teisteren. Ik voel dezelfde spanning als degene die ik voel als ik in de file sta. Het kan niet snel genoeg gedaan zijn en werkt me op de zenuwen.

Beste lezer, doe de ogen dicht. Want kijken naar die vale lelijke bruinige kleuren en bevend zwaaiende camera's doet zeer aan de ogen en het gevoel voor schoonheid en harmonie. En als je de ogen dicht hebt, dan hoor je de onozele muziek pas echt die gezwollen is als een dikke kaak boven een zwerende tand. En je hoort het ongehoord slecht acteren van mensen die beter zouden moeten kunnen. Ik zit te wachten op de waanzin die moet losbarsten, zoals in de Gloria. 'Mannen, we deden maar alsof hahahaha, we zijn echt niet zo onozel belachelijk pseudo intellectueel hoor. En Jantje Eelen is niet ineens een pretentieuze zak geworden die aan megalomanie is gaan lijden, gedreven door de kritieklozen van het triootje Humo, Woestijnvis en de pseudointellectueleklootjesvolk.

Pseudo is altijd erg.
Pseudo intellectuueel is bijzonder erg. En het stinkt. Naar pretentie.

Tv afzetten, meteen. En een goed boek lezen. Elsschot bijvoorbeeld. Of Boon. Desnoods zelfs iets van Claus, zelf een pseudointellectueel, maar dan wel een van de beterde soort.

Het is goed dat ik mezelf voorgenomen heb me in 2011 niet te bezondigen aan sarcasme, want anders zou ik me toch eens goed laten gaan. Zelden zoveel acteurs samen zo slecht zien acteren. Zelden zo weinig verhaallijnen gezien die zelfs maar de moeite zijn om er een woord aan te besteden. En als er al woorden voor zouden zijn waren die: 'zever, gezever, dikke zever'

Over De Ronde en de koers en duvelen

Na een dagje slepen en sleuren met balken en planken, timmeren en vijzen draaien en bouwen in de buitenlucht, duikt een boerke al eens voor de televisie om de finale van 'de koers' mee te pikken met een Duvel binnen handbereik en dan ziet die boer dat zelfs de saaiste koers duizend keer spannender is en echter dan dat onozel infantiele pseudo intellectuele 'De Ronde'. Don't believen the hype: het heeft veel geld gekost, ongetwijfeld, maar het is een non-event.